Fantastische muzikale verhalen weven met de theremin en de muziekdoos
Takeshi Yoda (Japan)
Fantastische muzikale verhalen weven met de theremin en de muziekdoos
Takeshi Yoda (Japan)
Hallo allemaal, ik ben Takeshi Yoda, thereminspeler en componist, woonachtig in Tokio.
Ik maak muziek voor kunsttentoonstellingen en visuele werken, waarbij ik de theremin combineer met synthesizers en verschillende instrumenten. Bijna 20 jaar geleden begon ik te experimenteren met het combineren van de muziekdoos en de theremin. De kennismaking met de Muro Box heeft mij nu eindelijk in staat gesteld deze langgekoesterde droom te verwezenlijken, en daar ben ik bijzonder verheugd over.
Mijn eerste ervaring met een muziekdoos
Toen ik nog een kind was, bezocht mijn familie tijdens een reis een museum voor muziekdozen—dat was mijn allereerste kennismaking met deze betoverende instrumenten. Ik was diep onder de indruk van de verfijnde automatische mechanismen en de klanken van de antieke muziekdozen. Ik herinner me dat ik als souvenir een muziekdoos met papieren muziekstroken van 20 noten kocht, en ik heb er talloze keren naar geluisterd.
Mijn eerste ervaring met een muziekdoos
Toen ik nog een kind was, bezocht mijn familie tijdens een reis een museum voor muziekdozen—dat was mijn allereerste kennismaking met deze betoverende instrumenten. Ik was diep onder de indruk van de verfijnde automatische mechanismen en de klanken van de antieke muziekdozen. Ik herinner me dat ik als souvenir een muziekdoos met papieren muziekstroken van 20 noten kocht, en ik heb er talloze keren naar geluisterd.
Mijn lotsbepalende ontmoeting met de theremin
De theremin kende ik al van jongs af aan uit prentenboeken. In 2001 raakte ik echter werkelijk in de ban, toen ik een documentaire zag over de uitvinder van de theremin, dr. Léon Theremin (geproduceerd in 1993). In die film werd ik niet alleen geboeid door het verbluffende geluid van de theremin, maar ook door het buitengewone en turbulente leven van de uitvinder. Het nam me volledig in beslag.
De thereminbespeelster Clara Rockmore, die in de documentaire te zien is, heeft mij diep beïnvloed. Andere componisten die mijn muziek in belangrijke mate hebben gevormd, zijn onder meer Joe Hisaishi, Haruomi Hosono en Yoko Kanno.
In deze video demonstreer ik persoonlijk hoe u de theremin op magische wijze kunt bespelen zonder het instrument aan te raken, en vertel ik ook over de geschiedenis en de charme ervan.
(Klik op het tandwielpictogram op het scherm om de taal van de ondertiteling te selecteren, kies ‘Automatisch vertalen’ en selecteer vervolgens de taal waarin u de ondertitels van de video wilt lezen.)
Het creatieve proces bij het combineren van de theremin en de muziekdoos
Ik heb ooit in liveoptredens geëxperimenteerd met de combinatie van de theremin met speelgoedpiano's, metallofonen en andere instrumenten. Na herhaalde pogingen schoot het me plotseling te binnen: wat als ik hem zou combineren met een muziekdoos? Het resultaat was verbluffend: de twee instrumenten versmolten op prachtige wijze. Wanneer de fonkelende tonen van de muziekdoos samenvallen met de zwevende melodieën van de theremin, voelt het alsof er in het geluid zelf een verhaal ontstaat.
Een muziekdoos roept van nature stille, zachte herinneringen en verhalen op, terwijl de theremin beschikt over een vibrato en een klankkleur die aan een vrouwenstem doen denken. Ik ben van mening dat de combinatie van deze twee instrumenten een nostalgische en emotioneel rijke speelervaring oplevert.
De invloed van instrumentale ervaring op mijn composities
Als kind leerde ik elektronisch orgel spelen. In mijn tienerjaren gebruikte ik sequencers en samplers om clubmuziek te produceren. Ik beschouw instrumenten als kleuren in een schilderij: afhankelijk van hoe ze worden gecombineerd, kunnen ze uiteenlopende effecten creëren. Bij het componeren en arrangeren houd ik rekening met de kenmerken van elk instrument om te bepalen hoeveel effect ik wil bereiken.
Bij een muziekdoos bijvoorbeeld stapel ik doorgaans niet te veel instrumenten op elkaar; ik behoud de oorspronkelijke klankrespons en componeer eenvoudig en niet overladen. Net als andere instrumenten kent de Muro Box ook beperkingen in toonbereik en toonladder. Ik let er bewust op dat de “essentiële noten” in een melodie altijd behouden blijven.
Hoe ik nummers kies voor mijn video's op sociale media
Ik kies vooral melodieën die mij emotioneel raken, en daarnaast ook nummers uit nieuwsgierigheid: ik vraag me af hoe ze op een muziekdoos zouden klinken. Ik let op muzikale structuren met mooie arpeggio's, elegante melodieën en lijnen die van nature met de theremin versmelten. Telkens wanneer ik een nummer kies, stel ik me voor wat voor wereld er ontstaat wanneer deze twee klanken samenvloeien.
① Composities met veel arpeggio's die de klank van de Muro Box prachtig aanvullen
・“Reverie” van Claude Debussy
・“Ave Maria” van Charles Gounod
② Emotioneel expressieve melodieën die de ziel beroeren
・“Smile” van Charlie Chaplin
・“Hymne à l’amour” van Édith Piaf
③ Zelden voor de muziekdoos bewerkt, wat frisheid en verrassing oplevert
・“Corridors of Time” uit het spel
・“Isabella’s Song” uit de anime The Promised Neverland
Naast klassieke muziek presenteer ik ook graag verhaalgestuurde soundtracks uit films en videospellen, ervan overtuigd dat deze een emotionele lading en narratieve diepgang bezitten.
Doelgroep en gewenste feedback op sociale media
Ik hoop contact te leggen met mensen die via muziek genezing of nostalgie ervaren. Ongeacht leeftijd of achtergrond wil ik met mijn werk degenen bereiken die waarde hechten aan emotionele resonantie.
Ik ben in het bijzonder ontroerd wanneer luisteraars reageren met opmerkingen als ‘De mooie klank heeft mij genezen.’ En wanneer mensen nieuwsgierigheid tonen naar zeldzame instrumenten, verheugt het mij zeer.
Creatieve samenwerkingen en recente projecten
Momenteel componeer ik muziek voor kunsttentoonstellingen en heb ik bovendien de opdracht gekregen een soundtrack voor een prentenboek te maken. Ik voel mij vooral aangetrokken tot projecten die draaien om verhalen of dromen, en ik streef ernaar muziek te maken die een gevoel van het buitengewone oproept—iets dat voorbij het alledaagse gaat.
Een van mijn recente samenwerkingen is de tentoonstelling Wa no Akari × Hyakudan Kaidan 2025: Parade of Spirits. Dit is een thematisch kunstevenement waarin traditionele Japanse verlichting wordt gecombineerd met hedendaagse kunst. Het vindt plaats in het historische Hyakudan Kaidan, een aangewezen materieel cultureel goed in Tokio. Het thema van de tentoonstelling verandert elke zomer; dit jaar staat ‘Yōkai’ (Japanse geesten) centraal, tot uitdrukking gebracht in uiteenlopende ruimtelijke installaties.
De tentoonstelling loopt van 4 juli tot en met 23 september 2025 in Meguro Gajoen in Tokio.
De fraai geïllustreerde cd-hoes die hierboven is afgebeeld, is ontworpen door de heer Takeshi Yoda.
Om zijn muzikale creaties te ontdekken, kunt u terecht op: https://takeshiyoda.booth.pm/
Een ander lopend project is het geanimeerde prentenboek De koning van Amechacha Land, gemaakt door Miho Yata, kunstenaar op het gebied van garenanimatie. Dit werk benadrukt de verbinding tussen mensen en brengt de warmte en creativiteit van handgemaakte kunst over. De animatie, die in het najaar van 2025 moet verschijnen, maakt gebruik van een unieke techniek: ‘garenanimatie’. Personages en scènes worden met garen gebreid en via stop-motionopnamen, beeld voor beeld, tot leven gebracht.
Dit is mijn YouTube-kanaal. U bent van harte welkom om mijn werk te verkennen en contact met mij op te nemen: https://www.youtube.com/c/TAKESHIYODA
Muro Box: Mijn “droommachine”
Vroeger gebruikten mensen mechanische apparaten om de droom om in het dagelijks leven op elk moment naar muziek te luisteren waar te maken. Nu kunnen we met de Muro Box de elegante klanken naar eigen believen regelen en ervan genieten—alsof we een instrument van museale kwaliteit binnen handbereik hebben. Voor mij is het een droominstrument dat de mogelijkheden van muzikale expressie verruimt.